KİTAP ELEŞTİRİSİ - Birikim Yayınları | Aylık Sosyalist Kültür Dergisi

Bir Kadın Anlatısı Olarak Hep O Şarkı Aslı Güneş Hep O Şarkı (1956), Yakup Kadri’nin, roman serüvenini “ilginç” bir biçimde sonlandırdığı bir yapıt. Yapıtın “ilginç”liği, içerik ya da biçiminden çok, “millî-politik” konuların yazarı olarak bilinen Yakup Kadri’nin bibliyografyasında “ayrıksı” durması ile ilgili		Tarihe Düşülen Önemli Not Sait Çetinoğlu Kitap, Osmanlı-Rus Savaşı sonrası İmparatorluğun savaş bölgesine ve elli yıldır savaşlarda çiğnenen bu coğrafyada yaşayan Ermenilerin durumuna mercek tutmaktadır. Osmanlı-Rus savaşına çeşitli tarihçiler değinmekle birlikte ilk kez imparatorluğun kaderinde önemli rol oynayan bir dönem geniş bir projeksiyon sunularak incelenmiştir
Bir İntikam Aracı Olarak Marksizm Aslı Güneş Hayatın anlamını Marksizmde bulan Marshall Berman, zihinsel yörüngesini de Marksist hümanizmde bulur. Marksizm’i hümanizm ve modernizm ile barıştırmaya and içmiş gibidir		Kilaman: Göç Yollarında Tüketilen Anadolu'nun Kadim Halkları Sait Çetinoğlu Anadolu’daki kadim topraklarındaki mutlu günlerinden başlayıp çeşitli zorluklardan geçerek 1961 yılında Makedonya’da noktalanan Klimis Aşıkoğlu’nun (Kilaman) özyaşam öyküsü, uzun bir tarihsel dönemin görgü tanığının birinci elden anlatımı olarak önemli bir belgeseldir.
Feodalite ve Avrupa'nın Sınırları Özgür Taburoğlu Marc Bloch, Feodal Toplum adlı çok önemli çalışmasında, “Avrupa siyasal haritasının ilk taslağının” farklılıklarıyla birlikte ortaya çıkışını, 9. ve 13. yüzyıllar arasında deneyimlenen Feodal Dönem’de bulur. Biraz da romantikçe sahip çıktığı bu çağ ona göre tarihte eşsiz bir dönemdir.		Caute Bir Kitap Raul Mansur Pek azımızın çok önemsediği ‘Spinoza Kitaplığı’nın raflarında yeni bir yapıt yerini aldı: Diego Tatián, Spinoza. Dünya Sevgisi. Yerinden yurdundan sürgün edilen düşüncede midir işin sırrı? Yaşamlarımızı kabusa dönüştüren aidiyet duygusunu paramparça ederek dünyanın bir ucundakiyle (ve hatta tarihin bir yerindekiyle) aynı soluğu alıp vermemizi sağlayan…
Evrim Kuramı Yaşıyor Ahmet İnsel Darwin’in tezi ise evrimde bir nihai amaç olduğu varsayımını reddediyordu. Canlıların bir rastlantı ve gereklilik karışımı içinde, herhangi bir nihai amacı olmadan, doğal ayıklama mekanizması çerçevesinde evrildiğini iddia ediyordu. Bu iddia, tektanrılı dinlerin ortaya çıkışından beri düşün dünyasına hakim olan erekçiliği yıkıyordu. Ne dünya ve doğa insan için yaratılmıştı, ne de doğanın bir nihai amacı vardı. Bu, aynı zamanda, dünyanın büyüsünün kaybolması demekti		Natanyan: 19. Yüzyılda Bir Düşünce Suçlusu! Sait Çetinoğlu Aykırı ve eleştirel Ermeni din adamı Boğos Natanyan’ın 1870’li yılların sonunda Sivas, Amasya ve Tokat izlenimleri ve gözlemlerini, bir başka din adamı Karekin Sırvantsdyants’ın aynı dönem de bölgeye yaptığı gezi notları ve döneme ilişkin önemli fotoğraflar, notlar ve açıklamalarla zenginleştirerek yayına hazırlayan Arsen Yarman, bu çalışmasına yazdığı yaklaşık 150 sahifelik (bir kitap çapında) uzun sunuşu ile Natanyan ve Sırvantsdyants’ın raporlarını günümüz okurlarına daha anlaşılır kılacak tarihsel ve kültürel açıklamaların ötesinde bir katkı sunar.
Militarist Estetik - Hilalin Gölgesinde Ölmek Murat Belge Bu ay ‘sahaf’ta bile zor bulunur bir kitaptan söz edeceğim. Altmışları yaşayanlar Faruk Güventürk adını hemen hatırlar; acar Atatürkçü, hızlı anti-komünist bir generaldi. Ama onların çoğu da Güventürk’ün “Kore’de Türk Yıldızı” (1954) adında bir roman yazdığını bilmez. “... küçükten beri içimi yakan kitap yazmak arzusunu tahakkuk ettireceğim” demiş,...		Tarih Yazımı, Şüphe ve Yalanlar Murat Belge Son günlerde bir kitabı büyük bir keyifle okudum: Hakan Erdem’in “Tarih-lenk” adını verdiği kitabını. Kendini okumayıp hakkında başkalarından bir şeyler duyunca, ‘uzman işi’ bir kitap olduğu izlenimini edinebilirsiniz. Ayrıca, bu izlenim yanlış da olmaz; ama aynı zamanda herkesin okuyabileceği ve zevk alacağı bir kitap. Bir tarihçinin okud...
Orta Sınıf ve Demokrasi Murat Belge Diktatörlüğün ve Demokrasinin Toplumsal Kökenleri Barrington Moore İmge Yayınları Bu sayıda, bir süredir biraz ihmal ettiğim 'sahaf'lık rolüme geri döneyim ve eskilerden bir kitaba dikkat çekmeye çalışayım. Türkçeye hiç çevrilmemiş bir kitap bu. Dolayısıyla 'dikkat çekme', birilerinin bunu burada yayımlaması temennisini de içeriyor. Kitabı...		Bir Zamanlar Anadolu'da A. Ömer Türkeş Her bilimsel disiplin kendisine bir tarih ve kurucu bir mit yaratmayı sevmiştir. Tarihçilerin atası da kuşkusuz Herodotos’tur. İ.Ö 490 yıllarında Karia kenti Halikarnassos’da -Bodrum’da- doğan Herodotes, kendine özgü yorumlarıyla kaleme aldığı vakalarla elbette bir tarih yazıcısından çok vaka-i nüvistti, ama olabildiğince objektif olma gayreti ve d...
Pusulası(nı) Şaş(ır)mış Bir Cenah: "Milli Kültür İhyacıları" Ümit Kurt Yüksel Taşkın’ın Milliyetçi Muhafazakar Entelijansiya başlıklı kitabı, Soğuk Savaş döneminde görünürlük ve etkinlik kazanan, ideolojileri yine bu döneme özgü koşullarda şekillenen Türk sağının ideolojik taşıyıcılarının zihinsel formasyonunu, hakim sınıflarla olan ilişkilerini, geçirdikleri değişimleri ve onların sosyolojik mayasını, tarihsel perspe...		Sosyalizmde Aşk Mümkün mü? Behçet Çelik Yunanistan’ın önde gelen gazetecilerinden olan Stelyo Kuloğlu’nun geçtiğimiz günlerde Kanat Kitap tarafından yayımlanan romanı Postaneye Asla Yalnız Gitme, birkaç farklı düzlemde okunabilecek bir roman. Öncelikle sürükleyici bir casus romanı. Bu türün başarılı örneklerinde gördüğümüz çeşitli olgular bu romanda da mevcut: Entrikalar, gizli servisler...